इटलीच्या शाळांमध्ये बुरखा, नकाबवर बंदी घालण्याची पंतप्रधान जॉर्जिया मेलोनींची योजना!

 

मुंबई (Italy School Burqa-Niqab Ban) : इटलीच्या पंतप्रधान जॉर्जिया मेलोनी यांनी देशातील शिक्षणविषयक चर्चेच्या केंद्रस्थानी समाकलन, भाषा आणि लैंगिक समानतेचे मुद्दे आणले आहेत. शाळांमध्ये बुरखा आणि नकाब यांसारख्या चेहरा झाकणाऱ्या पोशाखांवर बंदी घालण्याची, प्रत्येक वर्गातील परदेशी विद्यार्थ्यांची संख्या मर्यादित करण्याची तसेच काही परदेशी विद्यार्थ्यांच्या पालकांना इटालियन भाषा शिकणे अनिवार्य करण्याची योजना त्यांनी जाहीर केली आहे. मेलोनी यांच्या ‘ब्रदर्स ऑफ इटली’ पक्षाच्या युवा शाखेने आयोजित केलेल्या कार्यक्रमात त्यांनी या प्रस्तावांची घोषणा केली. इटलीतील शाळा अशी ठिकाणे राहिली पाहिजेत, जिथे विद्यार्थी एकमेकांशी संवाद साधू शकतील, सक्रिय सहभाग घेऊ शकतील आणि इटालियन समाजात समाकलित होऊ शकतील, असे त्यांनी सांगितले. (Italy School Burqa-Niqab Ban)

 

अशी माहिती आहे की, मेलोनी यांनी हा उपाय महिलांचे स्वातंत्र्य आणि समानतेचा मुद्दा म्हणून मांडला आहे. कोणत्याही कथित परंपरेच्या नावाखाली तरुण महिलेला आपला चेहरा झाकण्यास भाग पाडले जाऊ नये, असे त्यांचे म्हणणे आहे. विद्यार्थ्यांना शाळेत पूर्णपणे सहभागी होता यावे आणि सांस्कृतिक किंवा धार्मिक पार्श्वभूमी कोणतीही असली तरी समानतेची मूलभूत तत्त्वे लागू व्हावीत, असे वातावरण शाळांनी उपलब्ध करून द्यावे, अशी त्यांची भूमिका आहे. (Italy School Burqa-Niqab Ban)

मेलोनी यांनी एकाच वर्गात शिकणाऱ्या परदेशी विद्यार्थ्यांच्या संख्येवर कायदेशीर मर्यादा घालण्याचाही प्रस्ताव मांडला आहे. यामागील सरकारचा मुख्य उद्देश समाकलन हा आहे. एखाद्या वर्गात केवळ काही विद्यार्थ्यांना इटालियन भाषा बोलण्यात अडचण येत असेल, तर शिक्षक आणि इतर विद्यार्थी त्यांना भाषा शिकण्यास मदत करू शकतात, असे मेलोनी यांनी म्हटले आहे. मात्र, इटालियन भाषेचे अपुरे ज्ञान असलेल्या विद्यार्थ्यांचे प्रमाण वर्गात मोठे असेल, तर परिस्थिती अधिक गुंतागुंतीची होते, असा त्यांचा युक्तिवाद आहे. (Italy School Burqa-Niqab Ban)

 

 

मेलोनी यांची योजना विद्यार्थ्यांपुरती मर्यादित नाही. शाळा व्यवस्थेत समाकलित होण्यात गंभीर अडचणी येत असलेल्या परदेशी विद्यार्थ्यांच्या पालकांना प्रस्तावित कायद्यानुसार इटालियन भाषा शिकणे अनिवार्य केले जाऊ शकते. सरकारचा यामागील युक्तिवाद असा आहे की, मुले अशा कुटुंबांमध्ये वाढत असतील, जिथे पालकांना शिक्षक आणि सरकारी संस्थांशी संवाद साधण्यात अडचणी येतात, तर समाकलनाची संपूर्ण जबाबदारी केवळ शाळांवर सोपवता येणार नाही. इटलीत येणाऱ्या व्यक्तींनी इटालियन भाषा शिकावी, इटालियन संस्कृती समजून घ्यावी आणि देशातील नियमांचा आदर करावा, असे मेलोनी यांनी म्हटले आहे. (Italy School Burqa-Niqab Ban)

  

 

इटलीचा हा प्रस्ताव चेहरा झाकणाऱ्या पोशाखांबाबत आणि समाकलनाच्या मुद्द्यावर युरोपात सुरू असलेल्या व्यापक चर्चेच्या पार्श्वभूमीवर आला आहे. फ्रान्स, बेल्जियम, डेन्मार्क आणि ऑस्ट्रियामध्ये चेहरा झाकणाऱ्या पोशाखांवर निर्बंध आहेत. स्वित्झर्लंडने २०२५मध्ये देशभरात चेहरा झाकण्यावर बंदी लागू केली. नेदरलँड्समध्ये मात्र काही विशिष्ट सार्वजनिक ठिकाणी, त्यात शैक्षणिक संस्थांचाही समावेश आहे, मर्यादित स्वरूपाचे निर्बंध आहेत. इटलीचा प्रस्ताव विशेषतः शाळांना लागू होणार असून, चेहरा झाकणारे पोशाख आणि हिजाबसारखे केवळ डोके झाकणारे पोशाख यांच्यात फरक केला जाणार आहे. मेलोनी या प्रस्तावांच्या माध्यमातून इटलीच्या शिक्षणव्यवस्थेकडून आपल्या अपेक्षा स्पष्ट करत आहेत. विद्यार्थ्यांना इटालियन भाषेत संवाद साधता यावा, कुटुंबांनी देशातील संस्थांशी सक्रियपणे संवाद साधावा आणि शाळांनी सर्वांसाठी समान नियमांनुसार काम करावे, असा या प्रस्तावांचा केंद्रबिंदू आहे. (Italy School Burqa-Niqab Ban)