संपादकीय

ई-सिगारेटच्या विळख्यात तरुणाई!

सिगारेटीतून जाळला जाणारा तंबाखू, त्यातील निकोटिनचे मानवी शरीरावर होणारे दुष्परिणाम, याची चर्चा करता करता काही शहाण्या उद्योजकांनी ई-सिगारेटचे उत्पादन बाजारात आणले. यातून तंबाखूचे दुष्परिणाम टाळता येणार असल्याची बतावणीही त्यांनी बेमालूमपणे केली. लोकही त्याला बळी पडत गेले. ही बाब तर नंतर उघड झाली की, तंबाखूला पर्याय देण्याचा उपद्व्याप हा बहुतांश प्रकरणात, पूर्वीच्या सिगारेट उत्पादक कंपन्यांनीच चालवला होता...जपानमधील एका सिगारेट कंपनीविरुद्ध नागरिकांनी चालवलेल्या लढ्यावर प्रकाशित झालेली एक कादंबरी मध्यंतरीच्य..

ठेवा ध्यानी चार गोष्टी!

ही सारी सृष्टी व त्यातील सर्व पदार्थांना उपभोगण्याचे सामर्थ्य केवळ मानवाला मिळाले आहे. ज्ञानपूर्वक त्या-त्या वस्तूंना प्राप्त करून आपली जीवनयात्रा अतिशय आनंदाने संपन्न करणे, ही मानवाचीच जबबादारी पण आहे. याकरिता ज्या काही बाबींची गरज असते, त्यात प्रामुख्याने वरील मंत्रोक्त चार तत्त्वांचा समावेश होतो. अनुक्रमे 'परिश्रम,' 'श्रद्धा,' 'दीक्षा' आणि 'यज्ञ' या तत्त्वांचे वर्णन इथे करण्यात आले आहे...

'गोलकीपर्स डेटा रिपोर्ट'चे तथ्य

असे म्हटले जाते की, प्रत्येक मुलगी आपल्या वडिलांसाठी राजकुमारीच असते. पण, वडिलांसाठी राजकुमारी असली तरी समाजासाठी जेव्हा ती राजकन्या, राजमाता गेला बाजार मन, भावना, इच्छा असणारी स्त्रीदेहधारी माणूस ठरेल तेव्हाच तिचे जगणे सुकर होते, हा सामाजिक दृष्टिकोन.....

केंद्रात 'नरेंद्र' आणि राज्यात पुन्हा 'देवेंद्र'च!

मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या लोकाभिमुख कारभाराची नाशिकमध्ये गुरुवारी महाजनादेश यात्रेच्या समारोप सभेत जाहीररित्या स्तुती करून पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी फडणवीस यांच्या नेतृत्वावर पुन्हा एकदा शिक्कामोर्तब केले. मुख्यमंत्री फडणवीस यांच्या गेल्या पाच वर्षांतील कामगिरीची पंतप्रधानांनी तोंडभरुन स्तुती केली. त्यामुळे आगामी विधानसभा निवडणुकीनंतर राज्याच्या नेतृत्वाची धुरा फडणवीस यांच्याकडेच असेल हे नि:संशय...

नेते येती शहरा...

सर्वोत्तम प्रशासकीय कार्याचा आणि समन्वयात्मक कार्याच्या फलनिष्पत्तीचे उदाहरण या दरम्यान नाशिकमध्ये दिसून आले. त्यामुळे शहराने कात टाकण्यासाठी शहरात नेते येणे आवश्यक असते का, असा प्रश्न यामुळे निर्माण झाला आहे...

'आयपीएस' ते 'अल्ट्रामॅन'पर्यंतचा प्रवास

नुकत्याच झालेल्या 'रेस अक्रॉस वेस्ट अमेरिका' (रॉ) या जागतिक स्पर्धेत चौथा क्रमांक पटकावून भारताचा झेंडा फडकावणाऱ्या वरिष्ठ पोलीस अधिकारी कृष्णप्रकाश यांच्या या कर्तृत्वाविषयी.....

एकविसाव्या शतकात लोकशाहीचं भवितव्य

आज अमेरिकेत ट्रम्प यांची धोरणं पाहता लोकशाहीवादी विचारवंत या निष्कर्षावर आलेत की, ट्रम्प आणि पुतिन ही एकमेकांची प्रतिबिंबे आहेत. अर्थात, अमेरिकन राज्यघटनेला हात लावणं तितकं सोपं नाही. पण, जगभरचे राजकीय प्रवाह पाहता एकंदर लोकशाही मूल्यांनाच मोठं आव्हान उभं राहिलेलं आहे, असं या विचारवंतांना वाटतंय...

मातीतला शिक्षक

खेड्यापाड्यातील, वेश्यावस्तीतील मुलांसाठी मोफत स्पर्धा परीक्षेचे मार्गदर्शन आणि इतरही समाजशील उपक्रमांमध्ये अग्रेसर असणाऱ्या प्रा. जयेंद्र लेकुरवाळे या मातीतील शिक्षकाविषयी.....

मनोरंजन क्षेत्रातला वतनदार शौरिन्द्रनाथ दत्ता

सरकारी नोकरी मिळणे सहजशक्य असतानासुद्धा शौरिन्द्रनाथ मात्र खडतर मार्गाने गेले. आपल्या पाठीवर कोणाचा तरी हात असेल, तेव्हाच यश मिळते ही धारणा चुकीची आहे. काहीतरी करून दाखविण्याची जिद्द, आत्मविश्वास, सातत्य आणि ध्येयस्पष्टता असेल तर कोणतेही कितीही कठीण असलेले ध्येयसुद्धा पूर्ण करता येते. मराठी तरुणांनी या गुणांचा अवलंब केल्यास ते नक्कीच यशस्वी होतील, असे शौरिन्द्रनाथ दत्ता यांचे मत आहे. किंबहुना, याच गुणाच्या जोरावर ते मनोरंजन क्षेत्रातले वतनदार झाले आहेत, असे म्हटल्यास वावगे ठरणार नाही...

रुपयाची घसरण आणि जनसामान्यांवर होणारा परिणाम

डॉलरच्या तुलनेत रुपया घसरला, रुपया वधारला या बातम्या आपण अधूनमधून वाचत असतो.पण, याचा नेमका आपल्या दैनंदिन जीवनात, आर्थिक नियोजनाच्या निर्णयांवर खरंच फरक पडतो का, याबाबत अनेकांच्या मनात साशंकता असते. तेव्हा, आजच्या लेखात रुपयाची घसरण म्हणजे काय, त्याचा परदेशी शिक्षणापासून ते इंधनाचे दर, महागाई, यावर कसा परिणाम होतो,याचा सर्वंकष आढावा घेऊया...

निजामी अर्थाचा अर्थ...

निजामाच्या कुटुंबीयांच्या मते, ही रक्कम 'ऑपरेशन पोलो'दरम्यान सुरक्षित ठेवण्यासाठी ब्रिटनमध्ये पाठवण्यात आली. दुसरीकडे पाकिस्तानकडून असे सांगण्यात आले की, हैद्राबाद संस्थानच्या भारतातील विलीनीकरणावेळी पाकिस्तानने निजामाची मोठी मदत केली होती आणि त्याच्या बदल्यातच हे पैसे पाकिस्तानच्या ब्रिटनमधील उच्चायुक्तांकडे देण्यात आले...

दीदी, 'हे' आम्ही नाही विसरलो!

देशाचे पंतप्रधान आणि राज्याचे मुख्यमंत्री, मग ते कोणत्याही पक्षाचे असोत यांचा परस्पर संबंध अपरिहार्यच. राज्याच्या समस्या, नैसर्गिक आपत्ती, आर्थिक मदत आणि अन्य महत्त्वपूर्ण बाबींसाठीही मुख्यमंत्र्यांना पंतप्रधानांची तसेच इतर केंद्रीय मंत्र्यांची अधूनमधून भेट ही घ्यावी लागतेच...

काँग्रेसची 'पॉवर' डाऊन

राष्ट्रवादी काँग्रेस १२५, काँग्रेस १२५ व इतर छोटे मित्रपक्ष ३८ असे जागावाटप स्वतः जाणत्या नेत्यांनी माध्यमांसमोर जाहीर केले. पण, हे करताना काँग्रेसने प्रथमच कमालीचा नमतेपणा घेतला असून आजवरच्या सर्वात कमी जागा आघाडीतून काँग्रेस लढवणार आहे...

'मॉथ लेडी'

'पतंग' या कीटकावर अभ्यास करणारी पहिली महिला कीटकशास्त्रज्ञ डॉ. व्ही. शुभालक्ष्मी. प्रतिकूल परिस्थितीतही त्यांनी ध्येयपूर्तीसाठी प्रयत्नांची पराकाष्ठा केली. त्याचे चीज म्हणूनच की काय, त्यांना 'मॉथ लेडी' असे नावलौकिक मिळाले...

'आरे' कायदा कळला का रे ?

आरेसंबंधी कायदेविषयक बाबी व खटल्यातील कामकाजाचा अन्वयार्थ लावल्यास 'आरे बचाव'चा बेबनाव करणाऱ्यांना संविधानिक व वैज्ञानिक पैलूत काही रस नाही, हाच निष्कर्ष काढावा लागेल. कारण, भारतात पर्यावरणशास्त्र हे विज्ञान राहिलेले नसून अनेकांसाठी भावनाविलास व त्या कळपांचे नेतृत्व करणाऱ्यासाठी उदरनिर्वाहाचा केवळ धंदा बनला आहे...

झेंड्यावरचा चंद्र आणि चंद्रावरील झेंडा...

पाकिस्तानात विज्ञानाची स्थिती अतिशय दयनीय आहे. विज्ञानातील नवनवीन संशोधन आणि त्याच्या गुणवत्तेची स्थितीदेखील वाईटाहून वाईटच होताना दिसते...

ओंजळ फाऊंडेशन : आधार मैत्रीचा

‘ओंजळ भासते छोटी, पण असते खूप मोठी’ हे वाक्य आपण खूप वेळा ऐकले असेल. मात्र, या वाक्यातील भावार्थ आपल्याला आयुष्यातील एका पायरीवर नक्कीच उमगतो. मात्र, ही ओंजळ जर माणुसकीची असेल, तर त्याचा गंध काही औरच असतो. अशीच माणुसकीने भरलेली ‘ओंजळ’ अरविंद बिरमोळे यांनी डोंबिवलीकरांना व आजूबाजूच्या परिसराला दिली...

यांच्या पितरांचे वाईट झाले...

काँग्रेस पक्ष विसर्जित करण्याचे त्या महात्म्याचे स्वप्न पूर्ण करण्यासाठी ‘कमळवाले’ कामाला लागले. मात्र, हे पाहून यांना वेड लागले आहे. काही लोक धर्मासाठी साधुसंत होतात, तर काही धर्माविरुद्ध द्वेषाने विदूषक होतात. यांना साधुसंत होणे जमले नाही, त्यामुळे ते विदूषकच झाले...

पश्चिम आशिया : वणवा पेट घेत आहे

सौदीमधील ‘अरोमको’ कंपनीवरील ड्रोन हल्ल्यामुळे तेलाच्या किंमतीत मोठी वाढ झाली असली, तरी त्या आकाशाला भिडण्याची, म्हणजेच बॅरलला १०० डॉलर्सपर्यंत पोहोचण्याची शक्यता नाही. सध्या तेल उत्पादक देशांकडे तेलाचे मोठे साठे असून त्यांच्या तेल उत्खनन करण्याच्या क्षमतेतही मोठी वाढ झाली आहे. या टंचाईमुळे काही दिवस किंमती थोड्या चढ्या राहतील, पण महिनाभराच्या आत त्या कमी होऊ शकतील...

युद्धाविना गमावले सर्वस्व...

ही खाजगी आणि संवेदनशील माहितीही एकप्रकारे आजच्या काळात देशाची संपत्तीच म्हणावी लागेल. पण, जर एका संपूर्ण देशाचीच माहिती लीक झाली असेल तर? तिची चोरी होऊन तिचा गैरवापरही केल्यास मग पुढे काय?..

मुंबई व परिसरातील गृहनिर्माण क्षेत्रातील सद्यस्थिती

मुंबईमध्ये सरकारी पातळीवर ‘सर्वांसाठी घरे’ योजनेअंतर्गत मोठ्या प्रमाणावर गृहप्रकल्प नियोजित आहेत, तर बीडीडी चाळींसह, धारावीची रखडलेली पुनर्विकास योजनाही आगामी काळात मार्गी लावू शकते. त्याविषयी.....

उद्योगपती आणि दानपती

आपल्या उद्योगाचा विस्तार करून अब्जाधीश झालेले बरेच उद्योगपती जगात आहेत. मात्र, दानशूर उद्योगपती म्हणून नाव घ्यायचे झाल्यास अझीम प्रेमजी यांचे नाव अग्रस्थानी येते. त्यांच्या जीवनप्रवासाविषयी.....

सुप्रजा भाग-१८

पावडरचे दूध पिण्यास कष्ट लागत नाही. तसेच त्या कृत्रिम दुधामुळे बरेचदा मलबद्धता होणे, पोट फुगणे, पोटदुखी इ. तक्रारी उद्भवतात. कृत्रिम (पावडरचे) दूध करणे सोपे आहे. त्याने बाळ गुटगुटीतही बहुतांशी वेळेस होते. पण, हा फोकसेपणा आहे. आरोग्यदायी असेलच असे नाही...

संघाने रुजवलेले सेवाव्रत

अतिशय ग्रामीण भागातून, 'नाही रे' परिस्थितीवर मात करत कृष्णा महाडिक हे मुंबईसारख्या शहरामध्ये सेवाकार्यातील महत्त्वाचे व्यक्तिमत्त्व ठरले. त्यांचा हा अल्पपरिचय.....

राज्यातील 'मेगाभरती' आणि राजकारणातील नैतिकता

नरेंद्र मोदी सरकारने मे २०१९ मध्ये सत्ता हाती घेतल्यापासून अनेक धडाकेबाज निर्णय घेतले आहेत. असाच निर्णय पक्षांतर बंदी कायद्यातील दुरूस्तींबाबतही घ्यावा, अशी अपेक्षा आहे...

आजाराचे विश्लेषण भाग-२

आजाराचे विश्लेषण भाग-२..

आधी जाणोनि घ्यावे!

'बीएस-६' इंजिनच्या गाड्यांचा नियम लागू करणारा भारत हा जगातील प्रथम देश ठरणार आहे...

'अरामको'च्या तेलझळा

सौदी 'अरामको'वरील हल्ल्याचा भारतावर परिणाम होईल, असे म्हटले जात असताना 'अरामको'ने मात्र तेलाचा पुरवठा अखंडित ठेवण्याचे आश्वासन दिले आहे. परंतु, भारतापुढील समस्या तेलाच्या पुरवठ्याची नसून त्याच्या किमतीची आहे. भारतातील तेलाच्या किमती आंतरराष्ट्रीय बाजारातील किमतीवर ठरतात आणि त्यात वाढ झाली, तर भारतीय अर्थव्यवस्थेला नुकसान सोसावे लागते...

'स्वहिता'च्या कायद्यांबाबत 'अळीमिळी गुपचिळी!'

विश्वनाथ प्रताप सिंह हे उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री असताना १९८१ साली लोकप्रतिनिधींना लाभ मिळवून देणारा हा कायदा अस्तित्वात आला होता. त्यानंतर तेथे अनेक सरकारे आली. पण, त्या कायद्यामध्ये बदल करण्याचा विचार कोणाच्याही मनात आला नाही. विश्वनाथ प्रताप सिंह यांच्या सरकारने केलेल्या कायद्यानुसार, सुमारे चाळीस वर्षे त्या राज्याचे सरकार मुख्यमंत्री आणि मंत्रिमंडळातील सर्वांच्या प्राप्तिकराची रक्कम सरकारी तिजोरीतून भरली जात होती...

स्वच्छ भारताचा संशोधक

गरज ही शोधाची जननी म्हटली जाते. मग गरज कोणतीही असो. ती पूर्ण करण्यासाठी अनेकदा डोकॅलिटी वापरली जाते आणि अशा कामाचे कौतुक तर होतेच. आशिष राऊत या नगरी तरुणाने आपल्या कल्पकतेतून ‘फोल्डिंग टॉयलेट’ ही अनोखी संकल्पना मांडली, त्याच्याविषयी.....

सत्यमेव जयते !

विश्वस्तरावर भारताने आपली मजबूत स्थिती स्वतः निर्माण केली आणि विकसनशील राष्ट्राकडून विकसित राष्ट्राकडे आपला प्रवास जाणीवपूर्वक केला. उलटपक्षी पाकचा प्रवास हा मागास राष्ट्राकडे होताना जगाला दिसत आहे. त्यामुळे ज्या देशाने कायम अशांतता, हेच आपले धोरण मानले, त्या देशाच्या भूमिकेवर जग तरी कसा विश्वास ठेवेल.....

भगव्या कपड्याआडचे क्रूसेड

बेळगावच्या डायसिसच्या बिशप डेरेक फर्नांडिस यांनी धारण केलेली हिंदू संतसादृश्य वेशभूषा. हिंदू वेशभूषा, राहणीमान धारण करून डेरेक यांना काय साध्य करायचे होते? अर्थात, त्यांच्या बचावाला नेहमीप्रमाणे त्यांचा गोतावळा आलाच. त्यांचे म्हणणे आहे की, स्थानिक लोकांनुसार डेरेक यांनी वेशभूषा केली. त्यात काय झाले? उलट, स्थानिक लोकांच्या धर्मभावनेचा आदरच केला. आता यातले सत्य आणि तथ्य काय असेल हे उघड गुपित आहे...

टिळकांचा राजीनामा : भ्रम आणि वास्तव (भाग-१)

‘डेक्कन एज्युकेशन सोसायटी’मधील भांडणे किरकोळ नव्हती. या वादाच्या मुळाशी अनेक कारणे होती. टिळक, आगरकर, गोखले यापैकी प्रत्येकाच्या मताला एक वेगळे अस्तित्व होते. महाराष्ट्रातल्या मात्तब्बर विद्वानांमधील हा वाद होता. ही मोठ्या माणसांची भांडणे होती. म्हणूनच महाराष्ट्रभर त्याची चर्चा झाली. या वादाचे परिणाम महाराष्ट्रमानसावर झाल्याखेरीज राहिले नाहीत. त्यामुळे या वादाची चर्चा करताना सावधगिरी बाळगून सखोल अभ्यास करावा लागतो. तशी तयारी ठेवूनच या वादाची तर्कशुद्ध मांडणी करण्याचे योजिले आहे...

आघाडीत महागळती, युतीत महाभरती

महाराष्ट्रातील विधानसभा निवडणूकपूर्व वातावरणाचे मोजक्या शब्दांत वर्णन करायचे झाल्यास ‘काँग्रेस-राष्ट्रवादीला महागळती आणि. तशी ही प्रक्रिया लोकसभा निवडणुकीपासूनच सुरू झाली आहे, विधानसभा निवडणुकीच्या निमित्ताने ती अधिक गतिमान झाली आहे, एवढेच...

गुजरातच्या सक्षम सागरी सुरक्षेकरिता खबरदारीचे उपाय

गुजरातमधील खाडीक्षेत्र गुन्हेगारी आणि राष्ट्रविरोधी कृत्यांमुळे असुरक्षित आहेत. उदाहरणार्थ गुजरातमध्ये, हरामी नाला प्रवाहक्षेत्र भारतात उगम पावून पाकिस्तानात प्रवेश करते. मग पुन्हा भारतात येते. त्यामुळे हे प्रवाहक्षेत्र घुसखोर व तस्करांच्या पसंतीचे झालेले आहे...

टिळकांचा राजीनामा : भ्रम आणि वास्तव (भाग-१)

‘डेक्कन एज्युकेशन सोसायटी’मधील भांडणे किरकोळ नव्हती. या वादाच्या मुळाशी अनेक कारणे होती. टिळक, आगरकर, गोखले यापैकी प्रत्येकाच्या मताला एक वेगळे अस्तित्व होते. महाराष्ट्रातल्या मात्तब्बर विद्वानांमधील हा वाद होता. ही मोठ्या माणसांची भांडणे होती. म्हणूनच महाराष्ट्रभर त्याची चर्चा झाली. या वादाचे परिणाम महाराष्ट्रमानसावर झाल्याखेरीज राहिले नाहीत. त्यामुळे या वादाची चर्चा करताना सावधगिरी बाळगून सखोल अभ्यास करावा लागतो. तशी तयारी ठेवूनच या वादाची तर्कशुद्ध मांडणी करण्याचे योजिले आहे...

खोगीरभरती की रणनीती?

पक्षाची धोरणे निश्चित करणार्‍या व्यवस्थेत असे कोणी ‘बाहेरचे’ नसतात. मग कितीही अन्य पक्षातील लोक भाजपमध्ये आले तरी काय फरक पडणार आहे? मुद्दा निवडून येणार्‍यांना पक्षात घेण्याचा नसून इतर पक्षांना खच्ची करण्याचा आहे आणि त्यात भाजप कमालीचा यशस्वी झाला आहे. कारण, आपला पक्ष वा नेता जिंकूच शकत नसल्याची भीती अन्य पक्षांच्या नेत्यांमध्ये-कार्यकर्त्यांमध्ये भिनवण्याचाच तर यातला खरा डाव आहे...

विषय एक - महाकवी दोन

योगी अरविंदांची बाजीप्रभूंवरची कविता आणि स्वातंत्र्यवीर सावरकरांनी ते पुण्यात महाविद्यालयात शिकत असताना लिहिलेला बाजीप्रभूंवरचा पोवाडा, असे हे एकाच विषयावरील दोन महाकवींच्या कवितांचे रसग्रहण.....

पुरुषांनाही डोळसपणा देणारे स्त्रीभान

'भारतीय स्त्री शक्ति' संघटनेच्या उपाध्यक्षा आणि लेखिका नयना सहस्रबुद्धे यांच्या 'स्त्रीभान' या लेखसंग्रहाचे प्रकाशन उद्या १६ सप्टेंबरला मराठी साहित्य संमेलनाच्या अध्यक्षा अरुणा ढेरे यांच्या हस्ते ठाण्यात होत आहे. या निमित्ताने या पुस्तकाला नाटककार अभिराम भडकमकर यांनी लिहिलेल्या प्रस्तावनेचा हा संपादित भाग.....

'आरे'वरुन विधवाविलाप आणि त्यामागील तथ्य

प्रस्तावित आरे मेट्रो कारशेडच्या जागेला काही सामाजिक संस्था आणि पर्यावरणप्रेमींनी दर्शविलेला विरोध हा एकांगी आणि विकासविरोधी म्हणावा लागेल. त्यामुळे केवळ विरोधासाठी विरोध न करता, त्यामागील तथ्ये समजून घेणे क्रमप्राप्त आहे...

साहित्य पंढरीतील विठोबा : सावाना

नाशिक सार्वजनिक वाचनालय भारतातील सर्वात जुने असे तिसर्‍या क्रमांकाचे वाचनालय आहे. भारतातील कोलकाता येथील आणि मुंबई येथील एशियाटिक लायब्ररीनंतर ‘सावाना’चा भारतात असणारा तिसरा क्रमांक ही नाशिककर नागरिकांसाठी मोठी अभिमानाची बाब आहे...

काँग्रेसी धर्मनिरपेक्षतावाद्यांचा ‘हिंदुत्ववाद’

आता एकाएकी सामान्यजनांचा बुद्धिभेद करणारे हे काँग्रेसी नेते हिंदुत्ववाद कसा काय पचवू लागले, असा प्रश्न एकाएकी निर्माण झाला आहे. हे आयाराम नेते आता तर ’३७० कलम रद्द’, ’तिहेरी तलाक कायदा’, ’पाकिस्तानबरोबरचे मोदी सरकारचे कडक धोरण’ या निर्णयांची तोंड फाटेस्तोवर स्तुती करू लागले आहेत. या मनपरिवर्तनाला काय म्हणावे, अशी मजेशीर शंका जाणकारांकडून व्यक्त केली जात आहे...

जगाच्या पाठीवर वाहन कायदे

भारतातील नवीन वाहतूक कायद्याविरोधात विविध प्रसारमाध्यमांवर काहीबाही फुटकळ विनोद रंगले आहेत. बहुसंख्य लोकांनी या कायद्याला विरोधच दर्शविला आहे. मात्र, या सगळ्या पार्श्वभूमीवर वर्षाकाठी देशात अपघाताने दीड लाख लोक मृत्युमुखी पडतात, हे कसे दुर्लक्षित करता येईल?.....

इराणी रेशीम मार्ग-तेहरान ते बैरुत

इराणी सरकारच्या डोळ्यांसमोर एक भव्य व्यापारी स्वप्न उभं राहिलं. तेहरान ते बगदाद ते दमास्कस ते बैरुत असा चारही देशांच्या राजधान्या जोडणारा तब्बल १७०० किमींचा महामार्ग!..

कोल्हापूर ते इटलीपर्यंतचा 'आतिशी' प्रवास

मूळ कोल्हापूर जिल्ह्यातील असलेल्या डॉ. अतीश दाभोलकर यांची नुकतीच इटलीस्थित 'आंतरराष्ट्रीय सैद्धांतिक भौतिकी संशोधन केंद्रा'च्या संचालकपदी निवड झाली. त्यांच्या या प्रवासाविषयी थोडक्यात..

ग्राहकदेवो भव:।

ग्राहकांसाठी कायदे अस्तित्वात आहेत. मात्र, त्याचा कोणताही वापर न करता केवळ व्यवस्थेच्या नावाने शिमगा करणार्‍या बहाद्दरांसाठी श्रावणीचा लढा हे एक आदर्श उदाहरण आहे. ग्राहकांचे हक्क आणि कर्तव्ये याबाबत शाळेत शिकविलेले धडे श्रावणीने प्रत्यक्षात आणत ‘ग्राहकदेवो भव:।’ या ब्रीदाची सत्यता प्रत्यक्षात साकारली आहे...

मूर्तीला चौरंगाचेच वावडे...

न्यायाधीशांच्या बढत्या-बदल्यांसाठीची प्रक्रिया व न्यायवृंदाचे निर्णय हा स्वतंत्र चिकित्सेचा विषय. पण, त्या कारणास्तव न्यायमूर्तीने स्वतःचे न्यायासन नाकारणे, वेठीस धरणे व या सगळ्याचे बुद्धिवंतांनी समर्थन करणे, हे देशातील न्यायविचारांच्या दारिद्य्राचेच लक्षण म्हणावे लागेल...

झिजावे परी चंदनासारखे...

कर्नाटकच्या छोट्याशा खेडेगावातील २८ वर्षीय चंदना राव या तरुणीने आधुनिक शिक्षण आणि शहरात नोकरीनंतर तिच्यासारख्याच खेडेगावातील मुलामुलींच्या हाताला 'हार्टिस्ट'च्या माध्यमातून रोजगार उपलब्ध करून दिला आहे...

शिवसेनेतील 'जादूटोणा'

कोकणातील दोन्ही जिल्ह्यांमधील या 'जादुई' राज्यकर्त्यांकडे आता शिवसेना नेतृत्वाने गांभीर्याने लक्ष देणे गरजेचे असून त्यांना वेळीच आवरणे आवश्यक झाले आहे...

जॅक मा यांची 'सेकंड इनिंग'!

आपल्या कृत्यातून अनेकांना कायम प्रेरणा देत राहिलेल्या जॅक मा यांनी निवृत्तीचा दिवसही असाच अनोखा निवडला. १० सप्टेंबर चीनमध्ये शिक्षक दिन म्हणून साजरा केला जातो. त्यांचा वाढदिवसही याच दिवशी, निवृत्तीचा दिवसही तोच...

मुस्लीमजगतातही एकाकी पडलेला पाकिस्तान

पाकिस्तानच्या पारंपरिक आखाती देशातील सहकाऱ्यांपैकी कोणीही भारताच्या राज्य विभाजनाच्या निर्णयाचा निषेध केला नाही ना 'कलम ३७०'च्या निष्प्रभीकरणावर सवाल केला, हा पाकिस्तानसाठी मोठा दुःखाचा, वेदनादायक विषय होता...

रविश ते रबिश...

जेएनयुमध्ये कन्हैया आणि त्याच्या फुटीरतावाद्यांवर गुन्हा दाखल झाला. त्यावेळी रविश यांनी त्यांच्या कार्यक्रमामध्ये दूरदर्शनवर काळा पट्टा दाखवला. त्यांचे म्हणणे जेएनयुमधील कन्हैयाकुमार वगैरेंवर गुन्हा दाखल होणे म्हणजे देशासमोर अंधार आहे...

मज प्रिय हे वेदव्रत...

वेदशास्त्रांचा अभ्यास फार गहन असून आयुष्याची अनेक वर्षे खर्ची घातली तरी तो पूर्ण होऊ शकत नाही. मात्र, सोळावर्षीय प्रियव्रतने तो पूर्ण करत इतिहासालाच गवसणी घातली आहे. त्याच्या या कर्तृत्वाविषयी.....

कर्म आणि तिहारची कोठडी

चिदंबरम यांच्या अटकेच्या निमित्ताने आणि त्यांच्या तिहारवारी निमित्ताने आणखी एक गोष्ट सिद्ध झाली आहे की, या देशात कायद्याचे राज्य आहे आणि कायद्यापुढे सर्व समान आहेत...

अफगाणिस्तान - अस्थिरतेकडून अस्थिरतेकडे

तालिबानशी चालू असलेल्या चर्चेत अमेरिकेने भारत आणि अफगाणिस्तान सरकार या दोघांनाही स्थान न दिल्याने एक प्रकारची अस्वस्थता निर्माण झाली होती. पण, वाटाघाटी तहकूब झाल्यामुळे भारतासाठी एक नवीन संधी उपलब्ध झाली आहे. ती साधायची का नाही, याचा निर्णय पूर्ण विचारांती घ्यायला हवा...

ग्वादारची दारे बंद होणार?

चीनच्या 'वन बेल्ट वन रोड' आणि 'सीपेक' या महत्त्वाकांक्षी व्यापारमार्गांच्या पटलावरील कराचीनजीकचे ग्वादार हे एक महत्त्वाचे बंदर. चीनच्या 'कोस्को' (चायनीज ओशन शिपिंग कंपनी) कंपनीने कराची ते ग्वादारदरम्यानची कंटेनर लाईनर सेवा बंद केली आहे...

दिव्यासारखे जळणे हेच ध्येय...

जेबा पिंपरी, बीडचा मुलगा आज देशात, समाजात 'अंत्योदय'चा ध्यास घेत कार्यरत आहे. समरसता हाच श्वास मानून जगणारे आणि कार्य करणारे रमेश पांडव यांच्याविषयी.....

दोष नेमका कुणाचा?

शिवरायांचा ऐतिहासिक वारसा असणाऱ्या गड-किल्ल्यांच्या पुरातत्त्व वास्तूंची हेळसांड होणार, या भीतीने शिवप्रेमींनी रोष व्यक्त करणे स्वाभाविक होते. त्यांचे हे वागणे चुकीचे ठरवता येणार नाही. परंतु, राज्य सरकारने याबाबत त्वरित खुलासा केल्यानंतर शिवप्रेमींनी आपल्या रागाची तलवार म्यान केली...

'एनआरसी'ची अंमलबजावणी हवीच, पण...

'एनआरसी'च्या आधारे घुसखोरांना हद्दपार करण्याची आसाममध्ये जी कारवाई सुरू आहे, तिचे स्वागतच केले पाहिजे. मात्र, हे करताना प्रशासकीय नियोजन आणि कुणावरही अन्याय होणार नाही, याची खबरदारी घेतलीच पाहिजे...

शरीराला 'जंक' करणारे 'फूड'

ब्रिटनमधील एका १७ वर्षीय मुलाची दृष्टी सातत्याने केवळ आणि केवळ जंक फूड खाण्याने गेली. इतकेच नव्हे तर तो बहिराही झाला. असे का झाले असेल? तर हा मुलगा १० वर्षांपासून फक्त वेफर्स, बर्गर, फ्रेंच फ्राईज, सॉसव्यतिरिक्त कधीकधी हॅम आणि व्हाइट ब्रेडच खात होता. आणि.....

काळा चष्मा लावल्यावर चांगले कसे दिसणार?

प्रबळ इच्छाशक्ती, शुद्ध हेतू, सुधारणा आणि बदल अशी आपल्या सरकारच्या शंभर दिवसांच्या कार्याची आपण व्याख्या करीत असल्याचे पंतप्रधान मोदी यांनी म्हटले असले तरी काँग्रेस पक्षास ते मान्य नाही. गेल्या शंभर दिवसांमध्ये काहीच विकास झाला नाही, असे काँग्रेसचे माजी अध्यक्ष राहुल गांधी म्हणतात. पण, त्यांच्या म्हणण्यावर जनतेने विश्वास ठेवलेला नाही. त्या पक्षास त्यांची जागा दाखवून दिली आहे...

अनंत आमुची ध्येयासक्ती...

केवळ 'चांद्रयान-२' नव्हे तर अशा अनेक मोहिमा लिलया पेलणार्‍या के. सिवन यांनी खचून न जाता पुन्हा जोमाने काम करण्याची ऊर्जा सहकार्‍यांना दिली. लाखो भारतीयांची मने जिंकणार्‍या या 'रॉकेट मॅन ऑफ इंडिया'विषयी.....

चिदंबरम यांची गहन चिंता

मला केवळ देशाच्या अर्थव्यवस्थेची चिंता आहे. किती चिंता आहे काही सांगूच शकत नाही. ती चिंता करत चिंतन करण्यासाठी मला वेगळी स्वतंत्र खोली हवी आहे, त्या खोलीत टीव्ही आहे, टीव्ही पाहायला चष्मा हवा आहे. टीव्हीवर दाखवणार्‍या बातम्या पाहून माझ्याबाबत देशभर काय चिंतन केले जाते, हे पाहून माझा बीपी हाय किंवा लो होणारच. त्यामुळे मग मला औषधेही हवीत. ..

हाँगकाँगमध्ये चीन नरमला - नमला !

हाँगकाँग प्रशासनाने, प्रत्यार्पण विधेयक मागे घेण्याचा निर्णय घेतला असला तरी आंदोलन संपण्याची शक्यता कमी आहे. ज्या युवकांना स्थानिक प्रशासनाने अटक केली आहे, त्या सर्वांची सुटका करण्यात यावी, अशी दुसरी मागणी आंदोलकांनी लावून धरली आहे. ही मागणी मान्य झाल्याशिवाय, आंदोलनाची सांगता होणार नाही, असे जाहीर करण्यात आले आहे...

जागतिक पटलावरील व्यावसायिक संबंध

जागतिक पटलावरील व्यावसायिक संबंध..

महाराष्ट्राच्या पर्यटनाला झळाळी

पर्यटन विभागामार्फत देश-विदेशातील पर्यटकांना महाराष्ट्रात आकर्षित करून येथील पर्यटनाला चालना देण्यासाठी व्यापक उपाययोजना हाती घेण्यात आल्या आहेत. महाराष्ट्र हे पर्यटकांचे आवडते डेस्टिनेशन ठरावे, यादृष्टीने राज्य शासन विविध उपाययोजना राबवित आहे. त्याविषयी सविस्तर.....

मराठी विश्वकोश ; प्रतिभावंतांनी रेखाटलेला विश्वासार्ह ज्ञानालेख

मराठी भाषा ही ज्ञानभाषा व्हायला हवी, असे अनेकांना वाटते. विश्वकोश यात महत्त्वाची भूमिका निभावतो. मराठीमध्ये विश्वकोश निर्मितीचे काम १९६०च्या दशकापासून सुरु करण्यात आले असून आता आधुनिक युगानुसार त्यात बदलही होत आहेत. इंटरनेट, मोबाईल व अ‍ॅपच्या माध्यमातून आता विश्वकोश एका क्लिकवर आला आहे. जाणून घेऊया विश्वकोशाचा आजपर्यंतचा प्रवास आणि त्याची नव्या काळातली पावले.....

विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत क्षमतेला विकासाची जोड आवश्यक

राष्ट्रपिता महात्मा गांधी यांनी शिक्षणाची व्याख्या नेमक्या शब्दांमध्ये मांडली आहे. त्यांच्या मते, शिक्षण म्हणजे बालकाच्या शरीर, मन आणि आत्मा या प्रक्रियेमध्ये जे सुप्त उत्तमत्त्व आहे, त्याचा सर्वांगीण विकास घडवून आणणे. राज्य शासनाच्या शालेय शिक्षण विभागामार्फत गेल्या चार वर्षांपासून विद्यार्थीकेंद्रित शिक्षणाला प्राधान्य देण्यात येत असून विद्यार्थ्यांना शिक्षणाचा आनंद मिळावा यासाठी प्रयत्न करण्यात येत आहे. येणार्‍या काळात शिक्षण फक्त पुस्तकी आणि साचेबद्ध नसून कृतिशील, प्रयोगशील, नैसर्गिक आणि अनुभवशील ..

आरोग्य सुविधांमध्ये महाराष्ट्र देशात अग्रेसर

आरोग्याच्या क्षेत्रात वेळोवेळी घेतलेल्या सकारात्मक निर्णयांमुळे राज्याचा गुणात्मक दर्जा वाढला आहे. त्यामुळे महाराष्ट्र देशात आरोग्याच्या बाबतीत नेहमीच अग्रेसर राहिले आहे. नीती आयोगाकडूनही राज्याच्या कामाची दखल घेतली असून मातामृत्यू, बालमृत्यूच्या क्षेत्रात राज्याने केलेल्या कामगिरीवर नीती आयोगाने शिक्कामोर्तब केले आहे. विभागाने राबविलेल्या अनेक योजना आणि उपक्रमांमुळे राज्याची आरोग्यसेवा सक्षम होण्यास मदत झाली आहे. त्याचा थेट फायदा नागरिकांना होत आहे. सामान्य माणूस केंद्रबिंदू मानून आरोग्य सेवेच्या ..

दामले काकू

गिरगावात जसे अवलिये होऊन गेले तसे हे अगदी आदर्श आयुष्य जगणारे योगीजनसुद्धा झाले. दामले काकू या त्यातल्या एक. मुलगी सासरी गेली. मुलगा अमेरिकेला. आता तसे हे दोघंच. दामले काका स. का. पाटील उद्यानात आणि काकू नेहमीच्या फडके मंदिरात असे आपापसात त्यांनी विभाग वाटून घेतले आहेत. आजही तोच दिनक्रम आचरताना त्या मला भेटल्या होत्या...