प्रचंड वृक्षतोडीमुळे मंडणगडमध्ये संकटग्रस्त महाधनेश नामशेष; यंदा वीण नाही

महाधनेश या पक्ष्याला कोकणात गरुड, माडगरुड, ककणेर अशा विविध नावांनी ओळखले जाते. डिसेंबर ते एप्रिल महिन्यादरम्यान या पक्ष्याचा विणीचा हंगाम असतो. या काळात महाधनेश हे पक्षी जुन्या झाडांच्या ढोल्यांमध्ये आपली घरटी तयार करतात. महाधनेशाची जोडी दरवर्षी एकच ढोली वापरते. त्यामुळे या ढोल्या महत्त्वपूर्ण असतात. मात्र, मंडणगड तालुक्यातील वृक्षतोडीमुळे याच ढोल्या नष्ट झाल्या आहेत. तालुक्यातील मंडणगड रोडवरील देशमुख बाग जवळ शेणाळे, वाकवली आणि सोवेली येथील डोंगराच्या खोऱ्यात महाधनेश पक्षी वास्तव्यास होता. माणगावचे पक्षी अभ्यासक शंतनू कुवेसकर या पक्ष्याचे निरीक्षण त्या भागात करत होते. हा सर्व भाग खासगी मालकीचा होता. मात्र, त्याची विक्री होऊन या डोंगरावरील झाडांची तोड झाल्याने हा संपूर्ण भाग उजाड झाला आहे. त्यामुळे महाधनेशाची विण यंदा मंडणगड तालुक्यात होऊ शकलेली नाही.

 

गेले काही वर्ष आम्ही मंडणगड रोडवरील देशमुख बाग जवळ शेणाळे, वाकवली आणि सोवेली येथील डोंगराच्या खोऱ्यात महाधनेशाच्या अधिवासाची नोंद करत होतो. मात्र, यंदा येथील जवळपास दोन ते तीन डोंगरावरील झाडांची तोड झाल्याने हा संपूर्ण भूभाग उजाड झाला आहे. परिणामी, यंदा महाधनेशाच्या विणीची नोंद झालेली नाही. - शंतनू कुवेसकर, पक्षी अभ्यासक